ALEKSANDAR PRVI KARAĐORĐEVIĆ – Radoslav Pavlović

    Ovo delo je nastalo kao piščeva sinteza uveliko najavljivanetelevizijske serije o albanskoj Golgoti srpske vojske. Namerapoznatog dramskog pisca Radoslava Pavlovića bila je da vek odtragičnih istorijskih događaja kada je srpska vojska prekoalbanskih gudura potražila svoj spas na Vidu i Krfu, tu Golgotupredstavi kroz biografiju tadašnjeg regenta i budućeg prvogjugoslovenskog kralja ujedinitelja, Aleksandra I Karađorđevića. Upiščevoj i, pre svega drami srpskih junaka, događaji se kondezuju,a stavovi istorijskih ličnosti su naglašeniji, i ne samo zbog togajasniji. Dva lika ipak se izdvajaju, Stanislav Krakov i Aleksandar I,ali tu su i Nikola Pašić, Apis, Aleksandrov deda, crnogorski kraljNikola I Petrović, Milan Stojadinović i drugi. Ovaj tekst donosi ineke manje ili skoro potpuno nepoznate istorijske događaje, kao štoje, na primer, streljanje srpskih vojnika kod Plavskog jezera,razmišljanja Crnorukaca o  državnom udaru, ili nebrigedržavnih vlasti o izbeglicama. Ipak, u centru piščeve naracije jelična hrabrost mladog regenta i njegova patnja pri prelazu srpskihtrupa preko albanskih planina. Kraj je posvećen transportu vojnikana grčku obalu i Solunski front.